arrow_drop_up arrow_drop_down

Ben jij al lid van Kleine Wereldreiziger?

19 maart 2020 

Thuisonderwijs in Coronatijd! Hoe houd ik het leuk?

En dan zitten we opeens opgesloten in ons huis… Het sociale leven ligt plat, alleen mensen met een zogenaamd vitaal beroep mogen nog naar hun werk en de meeste kinderen zitten thuis.

Dat laatste vind ik heel leuk als het vakantie is. Dan kijk ik daar naar uit, plan ik dagjes uit, maar het liefst ga ik weken met mijn gezin op vakantie! Maar dit is wel even wat anders. Veel ouders moeten thuiswerken en dan verwacht school ook nog dat je de kinderen enigszins begeleidt bij hun lessen. Iets waar je eerder nooit mee bezig bent geweest komt op je bordje. Maar hoe werkt dat eigenlijk, lesgeven? Wat wordt er van mij als ouder verwacht? Hoe zorg ik ervoor dat ze echt wat doen, laat staan leren wat ze moeten leren en het belangrijkste: hoe houd ik het leuk voor mezelf en de kinderen? Heel veel vragen die ik als ervaren leerkracht in het basisonderwijs in dit blog probeer te beantwoorden.

Realiseer je dat deze situatie voor iedereen nieuw en vreemd is!!

Thuisonderwijs

De kinderen van Suzanne maken samen huiswerk

1# Relax! Voor iedereen is het vreemd

Jij moet iets doen wat je nog nooit gedaan hebt, lesgeven! Ja, samen lezen doe je misschien al een tijdje, want de leesontwikkeling van je jongste gaat niet vanzelf. Toch is thuisonderwijs echt wel wat anders als je jouw kinderen drie weken lang moet begeleiden bij hun schoolwerk. Je loopt waarschijnlijk tegen verschillende dingen aan. Zo zullen je kinderen niet altijd zin hebben in hun schoolwerk, of vinden ze dat je het niet goed uitlegt, want de juf of meester doet het anders en voor je het weet heb je een boos of verdrietig kind. Dat komt ook, omdat jij niet de enige bent voor wie deze situatie vreemd is.

Thuisonderwijs is een uitdaging! Je kinderen hebben namelijk nog nooit les van jou gehad. Daarvoor gaan ze namelijk altijd de deur uit, ontmoeten ze hun vrienden en staan er deskundige leerkrachten voor hen klaar in een gebouw dat daar speciaal voor is ingericht. Heel veel kinderen gaan graag naar school en daar mogen ze van de een op de andere dag niet meer naar toe. Dit is een hele rare situatie. Iets wat vorige week nog zo gewoon was, is ineens veranderd. Ze missen niet alleen school, maar ook hun vrienden en de structuur.

Geloof me, ook voor mij -een ervaren leerkracht- is dit vreemd. Ook mijn kinderen en ik moeten aan deze situatie wennen. Geef dat de tijd! Wen samen aan de situatie en kijk hoe jullie je draai het beste kunnen vinden met thuisonderwijs. Lukt het met een opdracht even niet? Leg het weg, ga iets anders doen en pik het daarna weer op. Je kinderen gaan namelijk niks leren als de motivatie ver te zoeken is. Laten we het vooral gezellig houden in huis, want we zitten maar liefst drie weken (of misschien wel meer) bij elkaar op de lip, dat is nogal wat. Maar om er toch een positieve draai aan te geven: sta er eens bij stil hoe bijzonder het is om je kind, en wellicht jezelf, op deze manier te leren kennen en zo direct betrokken te zijn bij het leerproces van je kinderen!

2# Structuur: Orde, rust en regelmaat is het halve werk

En nee, dat betekent niet dat je de strenge schooljuf of -meester moet gaan uithangen, dan wordt het voor niemand een ontspannen tijd! Iedereen is gebaat bij structuur. Maar hoe doe je dat nou? Op de eerste plaats betrek je je kinderen bij het maken van de planning van de dag. De meeste basisscholen zullen gemiddeld voor zo’n twee uur per dag, werk meegeven. Mooi, denk je. Even van 9:00 tot 11:00 uur bikkelen en dan hebben de kids de rest van de dag tijd om met de poppen te gooien. Niet dus. Je kunt je namelijk geen twee uur lang achter elkaar concentreren, ook voor kinderen is dat onmogelijk. Bij de meeste scholen zullen er dagelijks vakken als rekenen, taal, spelling en (begrijpend) lezen op de planning staan.

Bekijk de taken van tevoren en bespreek -afhankelijk van de leeftijd van je kinderen- hoeveel tijd ze per dag nodig denken te hebben voor de verschillende taken/vakken. Maak daarvoor samen een schema en neem daarin ook de pauzes, speel- en eetmomenten mee. Door samen met je kinderen te plannen voelen ze zich serieus genomen en veel verantwoordelijker om ook daadwerkelijk met het schoolwerk aan de slag te gaan. Je kunt er bijvoorbeeld voor kiezen om de tijd op te delen in vier blokken van een half uur. Plan daar dan tussendoor eet en speelmomenten. Het brein heeft ontspanning nodig om daarna weer vol concentratie aan de slag te gaan. Pak hier de kans om de tijd zo in te delen dat het voor jullie het handigst is. Grote kans namelijk dat jij zelf ook nog moet werken en dus niet heel veel tijd hebt om je kinderen te helpen.

Zorg voor een werkplek waar het rustig is. Schoolwerk maken met de Netflix op de achtergrond, muziek op standje concertzaal en een telefoon ernaast die constant om de aandacht knokt met een lastige rekenles gaat natuurlijk niet lukken. Dus: alle afleiding gaat uit of buiten handbereik en je kinderen hebben alleen het werk open voor zich liggen waar ze mee bezig zijn. Ook eten en drinken doe je lekker samen in de ingeplande pauzes en niet tijdens het werken.

Het programma dat je samen met je kinderen maakt geldt voor minimaal een week. Dus iedere dag van de week op hetzelfde moment wordt er aan de schooltaken gewerkt. Het klinkt misschien tuttig, maar geloof me, voor de meeste kinderen werkt dit het beste. Iedereen weet dan namelijk waar hij aan toe is en wat er verwacht wordt. Bovendien kun jij de calls die je van je werk kunt verwachten een stuk makkelijker plannen als je weet wanneer je geen lesgevende taken hebt.

3# Bewegen… en vergeet de fruittijd niet!

Kinderen moeten bewegen! Oké, de een wat meer dan de ander, maar in kinderen zit beweging, ga daar maar vanuit. Houd daar dus in jullie gezamenlijke planning rekening mee. Na een half uurtje blokken stuur je je kind de tuin in om even heerlijk te springen op de trampoline, te voetballen met zijn zus of zet de muziek even lekker hard en doe samen een gek Just Dance dansje. Door te bewegen gaat het hart sneller kloppen en komt er meer zuurstof in de hersenen. Door deze zuurstof boost staat het brein weer wijd open om te leren, nieuwe informatie op te nemen of die tafeltjes te onthouden die je kinderen net daarvoor flink geoefend hebben.

4# Begeleiding: nu kan het leren eindelijk beginnen!

Je hebt je klassenmanagement tiptop voor elkaar, de potloden zijn geslepen, jullie hebben ‘geaccepteerd’ dat jij de komende weken de rol van surrogaat leerkracht op je zal nemen, de planning hebben jullie samen in een format gegoten waar de juf nog een puntje aan kan zuigen, er is orde, rust en regelmaat én genoeg tijd voor beweging! Maar… dan moet het echte leren nog beginnen… Hier denk je misschien: “Wat kan mijn kind zelf, hoe moet ik die les geven en wat leg ik op welke manier uit?” Als het een beetje meezit heeft de school je kinderen werk meegegeven dat ze redelijk zelfstandig kunnen maken, of waarvoor een instructie mail/filmpje is bijgevoegd of verzonden. Is dit niet het geval, bekijk dan de opdracht samen met je kind.

Lees samen hardop door wat het doel en de opdracht is, bijvoorbeeld ‘je oefent te bepalen hoeveel uur later het is’. Vaak heb je wel een idee hoe je dat uit kunt leggen, maar je kunt ook aan je kind vragen wat het al van deze opdracht weet. Laat in eigen woorden uitleggen hoe zij denken dat de opdracht in elkaar zit en stel vragen: “Hebben jullie dit al eerder gedaan en hoe heeft de leerkracht het voorgedaan of uitgelegd?” Ook kun je je kinderen laten vertellen hoe ze een bepaalde opdracht aan gaan pakken, zeker als het herhaling van stof is. Doen ze dat op de juiste manier en kunnen ze verder met de rest van de opdracht, dan laat je ze vooral zelf werken en stuur alleen bij als dat nodig is. Daar krijgt je kind zelfvertrouwen van en dat maakt leren leuk! Lukt een taak niet zelfstandig, doe dan een paar opdrachten samen waarbij je je kind steeds meer zelfstandig laat doen. Gebruik materialen als dat helpt. Als je kind breuken moet vereenvoudigen, pak vooral de LEGO erbij en laat zien waarom 2/4 en 1/2 hetzelfde zijn. Komen jullie er samen echt niet uit, dan mail je de leerkracht van je kind om te vragen om meer uitleg. Leg de opdracht weg, neem pauze en ga daarna met een andere opdracht aan de slag, het liefst één die ‘makkie’ is, want dat geeft weer zelfvertrouwen.

Belangrijk: kinderen leren rekenen en spellen volgens een bepaalde methode. Zo werken de nieuwste spelmethodes bijvoorbeeld vaak met strikte regels die je kinderen vaak moeiteloos kunnen opdreunen en hopelijk toepassen. Help vooral bij dit toepassen en controleer of ze de juiste categorie te pakken hebben. Leer ze niet de manier aan die jij vroeger geleerd hebt, want dat werkt alleen maar verwarrend voor je kind.

Nog een laatste opmerking, maar daarmee niet de minste: complimenteer je kinderen op hun inzet. Laat weten dat jij ziet wat ze doen. Daarbij gaat het niet over alles foutloos en snel maken of juist alleen fouten zien, maar echt over de inzet. “Ik zie dat je het optellen over het tiental heen lastig vindt, maar je past wel de stapjes heel precies toe die we samen geoefend hebben, top!” Of als een kind nog moet wennen aan de hele situatie en het werk tot dan toe niet erg serieus heeft genomen: “Gisteren was je zo snel klaar met je werk. Ik kan zien dat je nu wel de tijd hebt genomen en veel zorgvuldiger gewerkt hebt, wat fijn.” Ook een krul of sticker op het werk en een positieve opmerking erbij doet soms wonderen!

Thuisonderwijs

Lucas ziet het concept van thuisonderwijs helemaal zitten!

Heb je nog wat begeleiding nog?

De meeste scholen hebben inmiddels wel alles op orde en leerkrachten kunnen ingeschakeld worden voor allerlei vragen. Maar we kunnen elkaar natuurlijk ook gewoon helpen en wat druk wegnemen bij de leerkrachten van onze kinderen! Daarom beantwoord ik in de community van Kleine Wereldreiziger graag jullie vragen en geef ik advies over praktische problemen bij het thuisonderwijs.

Heel veel succes en vooral veel plezier allemaal!

Ben jij al lid van Kleine Wereldreiziger?