Bijzonder dagje Dolfinarium: ga in het water met de dolfijnen
Het was een eeuwigheid geleden dat wij in het Dolfinarium waren. Tijd voor een nieuw bezoek, want inmiddels is er een nieuwe show en het park is op verschillende plekken vernieuwd. En…Gijs is jarig en gaat in het water met de dolfijnen. Dichterbij een dolfijn kom je bijna niet. En het is niet alleen bijzonder, maar ook leerzaam: je hoort meer over sonar, de lichaamsbouw en het gedrag van dolfijnen. Tijdens het programma kun je al je vragen stellen aan de verzorger.
Een dol-fijne dag wordt zo nog veel leuker!
Wist jij dat je in het Dolfinarium in het water kunt met dolfijnen? Begrijp me niet verkeerd: je gaat niet zwemmen met de dolfijnen, je gaat in het water met de dolfijnen. Interactie dus met deze prachtige dieren, eten geven, ze aaien, aandacht geven en in contact zijn. Dolfijnen zijn mijn favoriete dieren dus ik ben meteen nieuwsgierig als ik zie dat deze mogelijkheid er is. Hoe gaaf is je dagje Dolfinarium als je het hiermee kunt combineren!? Tegelijkertijd bedenk ik me ook dat deze dolfijnen in gevangenschap leven. Is dit eigenlijk wel verantwoord? Wil ik dit eigenlijk wel? Twijfel.
Wat ik ook meteen interessant vind (zeker met kinderen): zó’n moment is niet alleen “een coole activiteit”, maar voelt bijna als een mini-coaching sessie. Je kind staat in een nieuwe setting, met een groot dier en moet leren: rustig blijven, luisteren, afstemmen, grenzen respecteren en vertrouwen opbouwen. Dát is precies waar veel kinderen van groeien, juist omdat dieren zo direct reageren op jouw energie en gedrag.
Op internet word ik niet veel wijzer, want de tegenstanders schreeuwen vele malen harder dan de voorstanders. Maar één manier dus om er een mening over te hebben: het zelf gaan ervaren, zodat we uit eigen ervaring kunnen spreken. Ik kom er al snel achter dat onze kleuter nog niet binnen de gestelde leeftijdscategorie past. Dat had ik zelf op zich al kunnen bedenken, want kleine kinderen zijn onvoorspelbaar. De dieren moeten daar uiteraard voor beschermd worden en bovendien is ook de veiligheid van je kind belangrijk, want we hebben wel te maken met een activiteit in het water en met dieren.
Keuze uit twee programma’s (1 uur of 2 uur in het water met dolfijnen)
Voor het programma ‘in het water met de dolfijnen’ kun je kiezen uit een 1- en 2-uurs programma. Afhankelijk van je budget en wat je precies wilt natuurlijk. Ga er in ieder geval maar vanuit dat je in beide gevallen heel dicht bij de dolfijnen komt en ze kunt aanraken. Dagelijks zijn er twee verschillende programma’s, een in de ochtend en een in de middag. Gijs doet mee met het ochtendprogramma van twee uur, zodat we een goede indruk kunnen krijgen van wat er nu eigenlijk wordt gedaan bij het Dolfinarium. Hoe zij aandacht besteden aan de dieren en hoe een dag van een verzorger eruit ziet. Wat direct bij binnenkomst opvalt is de kwaliteit van de materialen, de waterschoenen en het swimsuit. Tip top in orde, net als de hygiëne.
Wat ik hier ‘coaching-achtig’ aan vind: alles draait om voorbereiding en duidelijke kaders. Kinderen (en volwassenen) worden niet zomaar “het water in gestuurd”, maar krijgen eerst uitleg over gedrag, veiligheid en signalen. Dat is precies wat helpt bij kinderen: voorspelbaarheid, structuur en stap-voor-stap vertrouwen opbouwen.
Verschil tussen de programma’s?
Eerst krijg je als deelnemer 40 minuten uitgebreide uitleg over het Dolfinarium en waar rekening mee moet worden gehouden tijdens het programma. Er wordt uitgelegd hoe het Dolfinarium inspeelt op de behoeften van de dolfijnen en Gijs komt erachter dat alle dolfijnen hier of in een ander zeezoogdierenpark zijn geboren (volgens de uitleg van de begeleiders). Geen dolfijnen die uit hun natuurlijke omgeving zijn gehaald dus, zo wordt uitgelegd. Er wordt met een groepje van maximaal 6 personen gewerkt om de rust te bewaren.
En dat kleine groepje is precies wat het coachend maakt: je krijgt aandacht, er is ruimte voor vragen en er wordt continu bijgestuurd op houding en gedrag. Kinderen leren hier onbewust vaardigheden als: rustig ademhalen, wachten op je beurt, luisteren naar instructies en “contact maken” zonder te pushen.
Wat is het verschil tussen de twee programma’s? Vooral de tijd dat je bij de dolfijnen bent verschilt. Bij het 1-uurs programma is er 2×5 minuten interactie, bij het 2-uurs programma is er 2×10 minuten tijd met de dolfijnen. Er is daardoor meer rust in het programma en dus meer rust om echt te genieten. Verder is er eerlijk gezegd niet een enorm groot verschil. In het 2-uurs programma gaat de groep nog even snorkelen in de Dolfijnendelta waarbij je onder water door een hek naar de dolfijnen kunt kijken en hun geluiden kunt horen. Gijs vond dit niet heel bijzonder, omdat er weinig zicht was en hij als duiker al veel meer onder water heeft gezien inmiddels. Kies dus vooral voor het langere programma voor meer interactie en tijd met de dolfijnen is zijn mening.
In het water met de dolfijnen: wat kun je verwachten (en wat leert je kind)
Na een uitgebreide instructie – waarin veel aandacht was voor de karakters van de verschillende dolfijnen – gaan de 6 deelnemers samen naar de Dolfijnendelta. Ik heb hier zelf al even rondgelopen in de ochtend samen met Lucas om te genieten van de dolfijnen tijdens het voeren. Wat me opvalt is dat er een heerlijke rust heerst in de delta. Het lijkt alsof de verzorgers bezig zijn met de dagelijkse gezondheidscheck en we zien veel interactie met de dieren. Dit matcht met de uitleg die Gijs ondertussen krijgt waarin wordt benadrukt dat er in het Dolfinarium veel aandacht is voor iedere dolfijn en dat er wordt ingespeeld op de individuele behoeften van dolfijnen. Hebben ze geen zin, dan is dat zo en dan kan het dus gebeuren dat het programma anders loopt dan vooraf gepland. Als de groep naar buiten loopt, gaan wij mee want nu gaat het dan echt gebeuren: de daadwerkelijke interactie met de dieren zelf. Op naar de dolfijnen Joker en Maaike!
Dit stukje “hebben ze geen zin, dan is dat zo” vind ik zó waardevol voor kinderen. Het is eigenlijk een les in consent en grenzen: je kunt contact aanbieden, maar het dier bepaalt mee. Dat is een mooi coachingsprincipe dat kinderen helpt om respectvol te blijven, ook als iets niet gaat zoals je hoopte.
Eerst wordt er contact gemaakt en vervolgens gaat er om de beurt iemand van de groep het water in voor interactie met een dolfijn. Gijs aait de gladde dolfijnenhuid vanaf het platform en vindt het bijzonder om zo ontzettend dicht bij deze grote en indrukwekkende dieren te zijn. Hij leert een handgebaar om de dolfijn te laten spatten en brengt dat zelf ook in de praktijk. Absoluut een unieke ervaring waarbij de dolfijnen goed beschermd worden.
Wat je kind hier vaak van meeneemt: trots (“ik durfde dit”), focus (rustig blijven) en het besef dat non-verbale communicatie echt werkt. Dát is precies waarom contact met dieren zo’n groot effect kan hebben: het is direct, eerlijk en zonder oordeel.
Aandacht voor de dieren (en waarom dat coachend voelt voor kinderen)
Het Dolfinarium benadrukt dat zij veel aandacht aan de dieren besteden en eerlijk gezegd is dat ook wat wij zien als bezoeker. We weten inmiddels wie de begeleiders van de dolfijnen zijn en waarom bepaalde dolfijnen in Harderwijk zijn. De dolfijnen moeten continu uitgedaagd worden en ze hebben het nodig om gemotiveerd te worden. Bovendien zijn dolfijnen hele sociale dieren die in groepen samenleven en daar wordt veel aandacht aan besteed. Dagelijks worden de dolfijnen geobserveerd om er op deze manier achter te komen hoe dolfijnen precies samenleven en welk gedrag zij daarbij vertonen. Dit programma loopt al enige tijd bij het Dolfinarium.
Voor kinderen zie je hier iets moois gebeuren: ze zien dat het niet draait om “kunstjes”, maar om samenwerken, vertrouwen en duidelijke communicatie. De verzorgers zijn eigenlijk coaches: ze sturen met kleine signalen, belonen gewenst gedrag en letten continu op stress/comfort. En kinderen pikken dat op. Ze leren dat contact met dieren niet “pakken” is, maar “afstemmen”.
Ik merk dat de medewerkers van het Dolfinarium heel bescheiden zijn in wat zij allemaal doen. Dat komt mede door de bakken kritiek die ze soms krijgen denk ik. Niet helemaal terecht als je het mij vraagt. Kritiek geven is makkelijk, maar bedenk je ook dat de dieren hier zitten met een reden en dat zaken niet altijd zo zwart-wit zijn.
Wist je dit over de tuimelaar? Wist je dat de tuimelaar uit de Nederlandse wateren verdween rond 1960 doordat de Zuiderzee werd afgesloten? De tuimelaar staat momenteel op de Nederlandse Rode Lijst voor zoogdieren, omdat hij ernstig bedreigd is. Maar zelden worden de dieren nog in het wild gezien in Nederland en België. In het Dolfinarium zijn nog tuimelaars.
Shows in het Dolfinarium (en wat kinderen daarvan meekrijgen)
Na een ochtend in het water bij de dolfijnen voor Gijs en alvast wat rondkijken voor ons en een bezoekje aan de speeltuintjes en het Onder Odiezee Café gaan we samen naar een aantal shows. Er zijn er in totaal 9, dus keuzes maken is een must. De huidige show ‘Aqua Bella’ wordt inmiddels alweer een aantal jaren gedaan en wil je niet missen als je in het Dolfinarium bent. Dit is eigenlijk dé grote dolfijnenshow en daarna kun je met een dolfijn op de foto, tegen betaling van € 20,- natuurlijk.
Wij vinden zelf de Snor(rrrr)show op de Walrussenwal leuker en voor kinderen is de Zotte Zeeleeuwenshow ook echt leuk. Bij de show met de walrussen worden er trouwens een aantal VIPs uitgenodigd om helemaal vooraan plaats te nemen. Superleuk! Je wordt alleen wel nat als je niet uitkijkt. Verder vinden wij een bezoek aan het roggenrif een aanrader, omdat je hier tijdens een show uitleg krijgt en bovendien de kans om de roggen te voeren en te aaien. ‘Die huid is echt net schuurpapier’ roept Lucas luid!
En juist die kleine contactmomenten (zoals roggen aaien/voeren) zijn voor veel kinderen goud waard: het prikkelt nieuwsgierigheid, vergroot respect voor dieren en maakt leren concreet. Je ziet kinderen letterlijk zachter worden: beter kijken, rustiger bewegen en vooral heel trots zijn als ze durven.
Naast de shows struinen we lekker door het park dat qua oppervlakte niet enorm is en dus goed te doen met kleine kinderen. Er zijn verschillende toffe speeltuinen en het is leuk om even lekker aan het water te zitten en gewoon te genieten terwijl de kids op de achtergrond maximaal spelen in de speeltuin.
Volop speeltuintjes in het Dolfinarium (even ontladen = betere dag)
Voor de afwisseling zijn er in het Dolfinarium enorm veel speeltuintjes te vinden. Erg leuk voor een tussenstop en om even lekker te rennen. Verwacht vooral lekker veel zand en klimapparaten. Verder kunnen we je aanraden om even lekker te chillen op het strandje naast de grootste speeltuin van het park. Wist je trouwens dat er vanaf volgend jaar ook een waterpark bij Dolfinarium gaat komen? Wij hebben er al een sneakpreview van gezien en zijn heel benieuwd naar het eindresultaat!
Conclusie: wat doet contact met dieren met kinderen?
Wat deze dag vooral laat zien: contact met dieren kan kinderen helpen om rustiger te worden, zelfvertrouwen op te bouwen en beter te luisteren naar non-verbale signalen. Het is geen “therapie”, maar het kan wel degelijk een leerzaam moment zijn, juist omdat dieren zó direct reageren. Kinderen voelen: als ik rustig ben, gebeurt er meer. Als ik te wild ben, gebeurt er minder. Dat is een mega krachtige les.
Conclusie? Wel of niet doen zo’n dagje Dolfinarium? Wat ons betreft is het Dolfinarium een prima keuze als je een dagje weg wilt. Natuurlijk blijft dierenwelzijn een onderwerp waar mensen verschillend naar kijken en die twijfel had ik zelf ook. Maar als je het bekijkt als een combinatie van educatie, observatie en begeleid contact met duidelijke grenzen voor mens én dier, dan kan het voor kinderen een bijzondere ervaring zijn die blijft hangen en juist het kijken naar dierenwelzijn verandert.
